Παναγιώτης Τσακόπουλος, Δρ Αρχιτέκτων - Iστορικός της πόλης
"Η έκδοση Mora άλλοτε Πελοπόννησος: Η ακαδημαϊκή έρευνα για την αρχιτεκτονική και το βιβλίο ως καλλιτέχνημα"
Τετάρτη 20 Μαΐου 2026 @ 13:30, Σχεδιαστήριο 5

Ο πολεοδομικός χαρακτήρας των αστικών κέντρων του Μοριά της οθωμανικής περιόδου διαμορφώνεται από το πλέγμα των οθωμανικών λατρευτικών και κοινωφελών κτηρίων, από τη χωροθέτηση των αγορών, από τις υποδομές του νερού και της άμυνας, από το θεσμικό πλαίσιο της οικοδομής στους μαχαλάδες της κυρίαρχης μουσουλμανικής και της χριστιανικής κοινότητας, από τα δεσπόζοντα στο κέντρο της αυτοκρατορίας αρχιτεκτονικά πρότυπα, από τις ίδιες τις διαδικασίες αστικοποίησης που έχουν εφαρμογή σε όλη την έκτασή της.

Με άξονα αναφοράς την έκδοση του βιβλίου Mora άλλοτε Πελοπόννησος. Χωρική συγκρότηση και μορφολογία της πόλης στην Πελοπόννησο κατά την οθωμανική κυριαρχία, η διάλεξη θα εστιάσει στη μεθοδολογία της έρευνας και τη χρήση των χαρτογραφικών, σχεδιαστικών και κειμενικών εργαλείων που οδηγούν στη διερεύνηση του μορφολογικού αποτυπώματος του οθωμανικού πολεοδομικού προτύπου στον νότιο ελλαδικό χώρο.

Το Mora είναι ένα ιδιόρρυθμο εκδοτικό προϊόν, ανάμεσα στην ακαδημαϊκή έρευνα και το καλλιτέχνημα, η έκδοση του οποίου βασίσθηκε στην εμπειρία που αποκτήθηκε τα δέκα χρόνια που προηγήθηκαν, με την παραγωγή και την επιμέλεια από τον συγγραφέα μιας σειράς αρχιτεκτονικών μονογραφιών και βιβλίων αρχιτεκτονικής που κυκλοφόρησαν στην Αθήνα κάτω από το label Reflections Architects’ Files. Η αναφορά σ’ αυτές τις εκδόσεις στο δεύτερο μέρος της διάλεξης σκοπεύει στην παρουσίαση μιας συμπληρωματικής μεθοδολογίας που θεωρεί τα βιβλία για την αρχιτεκτονική ως αρχι-τεχνήματα καθαυτά.

Φωτογράφηση βιβλίου: Γιώργος Βιτσαρόπουλος

Ο Παναγιώτης Τσακόπουλος γεννήθηκε στην Τρίπολη της Αρκαδίας το 1957. Σπούδασε στη Σχολή Αρχιτεκτόνων του Ε.Μ.Π. (1981) και στην Ecole d’Architecture de Paris-La Villette (1985). Υποστήριξε τη διδακτορική του διατριβή στο Πανεπιστήμιο Paris X–Nanterre (1986) με θέμα «Η πολεοδομία στην Πελοπόννησο τον 19ο αιώνα. Από την οθωμανική στη νεοελληνική πόλη». Το 1993-94 πραγματοποίησε μεταδιδακτορική έρευνα στα Aρχεία του Υπουργείου Άμυνας (Ιστορική Υπηρεσία Στρατού) στο Παρίσι με υποτροφία της Γαλλικής κυβέρνησης και με αντικείμενο τη γαλλική στρατιωτική χαρτογραφία στον ελλαδικό και οθωμανικό χώρο. Από το 1988 εργάσθηκε ως αρχιτέκτονας στην Αθήνα. Μέλος, από το 2002 έως το 2013, του Γραφείου αρχιτεκτονικού και αστικού σχεδιασμού Ark-sign. Συμμετοχές και διακρίσεις σε πανελλήνιους αρχιτεκτονικούς διαγωνισμούς. Από το 2007 η έρευνά του εστιάζει παράλληλα στην ιστορία της ελληνικής αρχιτεκτονικής του 20ού αιώνα. Δημοσίευσε τα βιβλία Αναγνώσεις της ελληνικής μεταπολεμικής αρχιτεκτονικής (Καλειδοσκόπιο, 2014) και Mora άλλοτε Πελοπόννησος. Χωρική συγκρότηση και μορφολογία της πόλης κατά την οθωμανική κυριαρχία (Reflections Architect’s Files, 2023), ενώ κάτω από το label Reflections Architects’ Files έχει κάνει την παραγωγή και την επιμέλεια τεσσάρων μονογραφιών Ελλήνων αρχιτεκτόνων.